Honda chi gần 9 tỷ USD tái cơ cấu sau cú đặt cược vào xe điện, lần đầu báo lỗ sau gần 70 năm.
Sau nhiều năm đẩy mạnh chiến lược điện hóa nhưng không đạt kết quả như kỳ vọng tại các thị trường trọng điểm như Trung Quốc và Mỹ, Honda đang phải thực hiện cuộc tái cơ cấu quy mô lớn với chi phí gần 9 tỷ USD. Hãng xe Nhật cũng lần đầu tiên ghi nhận thua lỗ trong gần 70 năm hoạt động.
Tại Đại hội cổ đông diễn ra ngày 26/6, Tổng giám đốc Toshihiro Mibe đã gửi lời xin lỗi tới các cổ đông sau khi Honda công bố kết quả kinh doanh kém khả quan và bản thân ông được tái đắc cử vào Hội đồng quản trị. Ông thừa nhận năm tài chính vừa qua đã tạo ra nhiều lo ngại cho nhà đầu tư và cam kết sẽ sớm đưa doanh nghiệp trở lại quỹ đạo tăng trưởng.
Theo báo cáo tài chính, Honda ghi nhận khoản lỗ hoạt động hơn 414,3 tỷ yen (trên 2,6 tỷ USD) trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3, trong khi năm trước đó vẫn đạt lợi nhuận khoảng 1.200 tỷ yen (7,5 tỷ USD). Theo Reuters, đây là kết quả kinh doanh thấp nhất kể từ khi Honda niêm yết trên sàn chứng khoán năm 1957.
Honda cho biết môi trường kinh doanh đang thay đổi nhanh chóng, trong khi triển vọng vẫn còn nhiều bất ổn. Hãng phải đối mặt với sự cạnh tranh quyết liệt từ các nhà sản xuất xe điện Trung Quốc, đồng thời chịu tác động từ chính sách thuế quan tại Mỹ khiến chi phí phát sinh gần 350 tỷ yen (hơn 2,1 tỷ USD). Bên cạnh đó, Honda phải trích lập khoản dự phòng gần 9 tỷ USD để phục vụ kế hoạch tái cơ cấu mảng xe điện.
Những quyết định chiến lược của CEO Toshihiro Mibe cũng vấp phải nhiều chỉ trích từ các cựu lãnh đạo Honda. Theo truyền thông Nhật Bản, cựu Tổng giám đốc Nobuhiko Kawamoto từng trực tiếp đến trụ sở tập đoàn tại Tokyo vào tháng 4 để kêu gọi ông Mibe từ chức. Nhiều ý kiến cho rằng Honda đã đánh giá sai tốc độ chuyển dịch của thị trường, bỏ lỡ cơ hội tại Trung Quốc và đầu tư quá mạnh vào xe điện khi nhu cầu thực tế chưa như kỳ vọng.
Theo bà Aya Adachi, chuyên gia nghiên cứu tại Trung tâm Địa chính trị, Kinh tế và Công nghệ thuộc Hội đồng Quan hệ Đối ngoại Đức (DGAP), dù từng là một trong những hãng tiên phong về công nghệ hybrid, Honda và nhiều hãng xe Nhật lại chuyển đổi sang xe thuần điện khá chậm, khiến vị thế tại Trung Quốc ngày càng suy giảm và chịu sức ép lớn tại các thị trường xuất khẩu.
Trong báo cáo tài chính, Honda cũng thừa nhận các hãng xe điện mới nổi của Trung Quốc đã khiến cuộc cạnh tranh trở nên khốc liệt hơn, buộc hãng phải điều chỉnh kế hoạch ra mắt một số mẫu xe điện,
Không chỉ gặp khó tại Trung Quốc, chiến lược xe điện của Honda ở Mỹ cũng đối mặt nhiều thách thức. Sau khi chương trình ưu đãi thuế liên bang trị giá 7.500 USD cho xe điện kết thúc, cùng với lãi suất cao và chi phí sinh hoạt tăng, nhu cầu mua xe điện tại Mỹ suy giảm rõ rệt. Điều này khiến Honda phải đánh giá lại toàn bộ kế hoạch điện hóa.
CEO Toshihiro Mibe cho biết nếu tiếp tục triển khai các mẫu xe điện theo kế hoạch cũ, Honda sẽ buộc phải áp dụng nhiều chương trình giảm giá lớn để kích cầu. Theo ông, mảng ô tô có thể tiếp tục thua lỗ ít nhất 5 năm, thậm chí kéo dài tới 7 năm nếu không điều chỉnh chiến lược, đẩy doanh nghiệp vào tình thế rất nguy hiểm.
Trước thực tế đó, Honda đã quyết định hủy kế hoạch phát triển và thương mại hóa một số mẫu xe điện dự kiến sản xuất tại Bắc Mỹ. Tháng trước, hãng cũng chính thức từ bỏ mục tiêu để xe điện chiếm 20% doanh số vào năm 2030, đồng thời không còn theo đuổi kế hoạch điện hóa hoàn toàn vào năm 2040. Dự án xây dựng tổ hợp sản xuất xe điện và pin trị giá 11 tỷ USD tại Canada cũng bị đình chỉ vô thời hạn.
Dù vậy, Honda vẫn kỳ vọng sẽ trở lại có lãi trong năm tài chính hiện tại. Hãng dự báo lợi nhuận hoạt động có thể đạt khoảng 500 tỷ yen (3,1 tỷ USD) nhờ các biện pháp cắt giảm chi phí cùng sự tăng trưởng mạnh của mảng xe máy.
Theo Honda, doanh số xe máy toàn cầu dự kiến đạt kỷ lục 22,8 triệu chiếc nhờ tiếp tục mở rộng sản xuất tại Ấn Độ và duy trì sức tiêu thụ cao tại Brazil. Trong năm tài chính vừa qua, mảng xe máy đã lập kỷ lục cả về doanh số lẫn lợi nhuận và trở thành nguồn thu quan trọng giúp bù đắp những khó khăn của mảng ô tô.
Ông James Hong, Giám đốc nghiên cứu ngành giao thông tại Macquarie, nhận định Honda hiện phụ thuộc đáng kể vào mảng xe máy để tạo dòng tiền và duy trì lợi ích cho cổ đông, trong khi mảng ô tô vẫn gặp nhiều hạn chế về quy mô cũng như tốc độ triển khai chiến lược. Chuyên gia này cũng cảnh báo ngay cả lĩnh vực xe máy sẽ sớm chịu áp lực khi các thị trường lớn như Ấn Độ và Việt Nam đẩy mạnh quá trình điện hóa. Theo ông, Honda không còn nhiều thời gian để thích ứng nếu muốn duy trì vị thế trong cuộc cạnh tranh toàn cầu.
Nguồn: https://vnexpress.net/honda-ton-gan-chuc-ty-usd-tai-co-cau-vi-dau-tu-vao-xe-dien-5090249.html
